Wał Hadriana to rzymski mur z II wieku, który przecina północną Anglię od morza do morza. Można po nim chodzić i przeciskać się przez wąskie kamienne przejścia, a w centrum The Sill obok muru jest bezpłatna wystawa o okolicy. W sobotę 24 sierpnia 2019 roku zobaczyliśmy go po drodze do Szkocji, a potem spędziliśmy trzy noce pod namiotem nad Loch Lomond i odwiedziliśmy Glasgow.
Dzień wcześniej spaliśmy w błocie nad jeziorem Ullswater w Lake District (Ullswater i wodospad Aira Force z dziećmi). Plan całej wyprawy jest we wpisie Wakacje w Wielkiej Brytanii z dziećmi.
The Sill: wystawa przy Wale Hadriana
Z Ullswater do The Sill w Northumberland mieliśmy 90 km. The Sill to centrum dla zwiedzających parku narodowego Northumberland, tuż przy murze. Najbardziej wciągnął nas stół z piaskiem, na który rzutnik nakłada kolorową mapę. Gdy usypie się górkę, kolory zmieniają się z wysokością: im wyżej, tym bardziej czerwone, a dookoła rysują się poziomice. Dzieci przesypywały piasek i budowały własne góry i doliny.
Na wystawie są też wypchane ptaki i półki z okazami, które można oglądać z bliska.
Spacer po Wale Hadriana
Potem poszliśmy w teren. Ścieżka prowadzi przez łąki, wśród pasących się krów, w stronę skalistych wzgórz, po których biegnie mur. Ze stromych skał z jednej strony i kamiennego muru z drugiej robi się piękny, surowy krajobraz.
Na trasie są wąskie przejścia w kamiennych murkach. „Zmieścimy się tu?” - pytały dzieci i jedno po drugim przeciskały się bokiem. Dorośli też się zmieścili, choć z większym trudem. Najmłodsze dziecko pod koniec spaceru jechało już na barana.
Ciekawostka: czy Wał Hadriana to granica Anglii i Szkocji?
Nie. Rzymianie zaczęli go budować w 122 roku n.e. i ciągnął się przez ok. 118 km, od wybrzeża do wybrzeża. Wyznaczał północną granicę Cesarstwa Rzymskiego, a cały leży w północnej Anglii. Od 1987 roku jest na liście światowego dziedzictwa UNESCO.
Cashel Campsite nad Loch Lomond
Z The Sill mieliśmy jeszcze 230 km (2,5 godziny) do Szkocji, na Cashel Campsite na wschodnim brzegu Loch Lomond. To największe jezioro Wielkiej Brytanii pod względem powierzchni, w parku narodowym Loch Lomond and The Trossachs. Namiot rozbiliśmy pod drzewami, kilka kroków od wody.
Tu poznaliśmy szkockie meszki (midges). To małe muszki, których ugryzienia potrafią dokuczać bardziej niż komary. Najbardziej aktywne są od maja do września, o świcie i o zmierzchu, gdy nie ma wiatru.
Trzy dni w wodzie i na słońcu
Niedziela i poniedziałek to był czas na zupełny odpoczynek. Przez kemping płynie kamienisty strumień, w którym dzieci brodziły i budowały tamę z kamieni. Na jeziorze pływaliśmy na dmuchańcach, a wieczorami oglądaliśmy zachód słońca nad górami po drugiej stronie wody.
Rozładowany akumulator
We wtorek rano, już spakowani, odkryliśmy, że akumulator jest rozładowany i auto nie odpala. Trzy dni na kempingu i ciągłe otwieranie drzwi, przy którym zapalają się lampki w aucie, wystarczyły. Na szczęście sąsiad z kempingu pomógł nam uruchomić silnik.
Glasgow Botanic Gardens
Z Cashel pojechaliśmy 44 km do Glasgow na spotkanie z rodziną. Najpierw zjedliśmy obiad w Pizza Express, a potem poszliśmy do ogrodów botanicznych Glasgow Botanic Gardens. Wstęp jest bezpłatny. W szklarniach oglądaliśmy kaktusy i sukulenty, a potem przeszliśmy przez gęste tropikalne rośliny z liśćmi większymi od dzieci. Najpiękniejsza jest wiktoriańska szklarnia Kibble Palace.
Wieczorem przejechaliśmy jeszcze 90 km pod Edynburg, na Drummohr Camping & Glamping Site w Musselburgh. Następnego dnia ruszyliśmy na południe, do zamku Bamburgh (Zamek Bamburgh z dziećmi).
Informacje praktyczne
Ceny i przepisy sprawdziliśmy w listopadzie 2026 roku.
The Sill i Wał Hadriana
- The Sill leży w Once Brewed koło Bardon Mill, w parku narodowym Northumberland. Wystawa jest bezpłatna, parking płatny.
- Do muru idzie się pieszo przez łąki i bramki, więc wózek się nie sprawdzi. Lepiej wziąć nosidło.
- Na spacer z dziećmi i wystawę warto zarezerwować 2-3 godziny.
Loch Lomond i Cashel Campsite
- Cashel Campsite leży na wschodnim brzegu Loch Lomond, między Balmaha a Rowardennan, przy szlaku West Highland Way.
- Meszki: najwięcej ich od maja do września, o świcie i o zmierzchu, przy bezwietrznej pogodzie. Środek odstraszający przydaje się bardziej niż w Polsce.
- Przy kilku dniach postoju warto co jakiś czas uruchomić silnik albo mieć kable rozruchowe.
Glasgow
- Wstęp do Glasgow Botanic Gardens i do szklarni jest bezpłatny.
- W 2019 roku strefa niskiej emisji (LEZ) w centrum Glasgow obejmowała tylko autobusy. Od czerwca 2023 roku dotyczy wszystkich aut. Przed wjazdem do centrum starszym autem warto sprawdzić, czy spełnia jej normy.
